Schadeatlas bibliotheken

In november presenteerde de Vlaamse Erfgoedbibliotheek de Schadeatlas bibliotheken, een praktisch hulpmiddel bij het onderzoeken van schade in bibliotheekcollecties.

De Schadeatalas bibliotheken is een uitgave van de Vlaamse Erfgoedbibliotheek in samenwerking met het Nederlandse Bureau Metamorfoze, dat in 2007 al de Schadeatlas archieven publiceerde.

UPLA

De schadeatlas is opgesteld volgens de Universal Procedure for Library Assessment (UPLA), een statistisch model dat in 2013 is ontwikkeld door de Vlaamse Erfgoedbibliotheek.

UPLA geeft inzicht in de staat en de raadpleegbaarheid van bibliotheekmateriaal op basis van steekproeven. De twee uitgangspunten zijn de omvang van de gesignaleerde schadesoorten en de mate waarin er risico is op materiaalverlies of nieuwe schade bij raadpleging van boeken. Binnen UPLA en in deze schadeatlas zijn de belangrijkste schadevormen opgenomen die aanleiding kunnen zijn voor conserverende maatregelen.

In de atlas zijn tweeëntwintig schadebeelden beschreven, verdeeld in vier groepen:
A - Schade aan de boekband: de buitenkant van een boek
B - Schade aan de boekconstructie: het openen en sluiten van een boek
C - Schade aan het boekblok: de feitelijke informatiedrager op perkament of papier
D - Biologische schadevormen: schimmel- en plaagdierschade

Voor elk van de schadevormen verloopt de beoordeling op dezelfde manier, in twee stappen. In de eerste stap bekijken we de omvang van de schade en bepalen we of die matig is of ernstig. Nadat we een schade hebben herkend en de ernst ervan hebben vastgesteld, beoordelen we of het boek nog raadpleegbaar is.

waar te vinden?

U kan de Schadeatlas bibliotheken bestellen bij de Vlaamse Erfgoedbibliotheek (vanuit Vlaanderen) en binnenkort ook bij Metamorfoze (vanuit Nederland). Erfgoedbibliotheken in Vlaanderen en Brussel ontvingen eind november alvast een gratis exemplaar.

Op de website van de Vlaamse Erfgoedbibliotheek is de schadeatlas ook beschikbaar in een (interactieve) digitale editie.

De Schadeatlas archieven kan u bestellen of downloaden via de website van Metamorfoze.

Ondersteuning provincie

Als je nadenkt over een schadeonderzoek van een bibliotheekcollectie, kan je steeds informeren bij de provinciale depotconsulenten naar ondersteuningsmogelijkheden.