Links

CCI Ten agents of deterioration: schadefactor dieven en vandalen

Lees de Handreiking Diefstal bronzen buitenbeelden van de Nederlandse Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE)

Dieven en vandalen

Het verlies van een voorwerp is vaak het gevolg van diefstal. Onvoldoende beschermd erfgoed kan het ook slachtoffer zijn van vandalisme.

Bij diefstal van en vandalisme aan voorwerpen gaat het vaak om criminelen. Ook geestesgestoorden, bezoekers onder invloed van drugs en alcohol en activisten kunnen een bedreiging vormen. En vergeet het eigen personeel en onderzoekers niet die rechtstreeks toegang hebben tot de collectie.

Het beheersen van schade door dieven en vandalen heeft alles te maken met de beveiliging van het gebouw en de opleiding van het personeel.

Bij diefstal: het verlies van het voorwerp.
Bij vandalisme: vaak fysische schade, maar ook chemische aftakeling (bv. na een aanval met zuren).

Lees hierover: Beveiliging tegen dieven en vandalen: bouwkundige maatregelen en installaties.
Deel het (museum)gebouw in met een zonering waarin je veiligheidsmaatregelen neemt volgens de functie van de ruimte. Dit wordt duidelijk uitgewerkt bij het Preservation Framework, Thieves and vandals (zie verwijzing in externe link).
Raadpleeg voor een gebouw dat beschermd is als monument een provinciale erfgoedconsulent bij het Agentschap Onroerend Erfgoed.

Blokkeren doe je zowel met behulp van installaties als door een adequate reactie en de alertheid van het personeel.

Kunstwerken met een hoge symbolische waarde zijn soms het slachtoffer van vandalisme. Houd een watermistblusser klaar bij dergelijke waardevolle objecten om een aanval met zuren te blokkeren.

Installeer camerabewaking en zorg ervoor dat de camera's niet bereikbaar zijn voor criminelen.
Zorg voor een alarminstallatie als aanvullling op een goede beveiliging van het gebouw.
Lees verder:
- bouwkundige maatregelen en installaties
- aandachtspunten voor het personeel

Zorg eerst voor je eigen veiligheid. In een levensbedreigende situatie zal je het erfgoed moeten opgeven.
Volg de procedures van je erfgoedinstelling om op de juiste manier te reageren op dieven en vandalen (zie ook calamiteitenplan).
Lees meer over hoe en waar je aangifte doet over de diefstal.
Lees meer over de communicatie naar de media in geval van diefstal.

Roep de hulp in van een gekwalificeerde restaurator voor beschadigde voorwerpen. Zie calamiteitenplan en beveiliging tegen dieven en vandalen: organisatorische maatregelen.

Blokkeer de toegang door een stevig dak en stevige buiten- en binnenmuren. Zorg voor een open omgeving (zonder struiken, bomen en dergelijke) en vermijd verborgen toegangen en studieruimtes buiten het depot.
Zorg in een grote erfgoedinstelling voor bewaking, kantoren en veiligheidsposten voor veiligheidspersoneel. Zorg ook voor sociale controle in de omgeving.
Blokkeer in geval van een klein gebouw en weinig middelen de toegang met gebarricadeerde ramen (bv. traliewerk) en stevige deuren.
Laat nooit materiaal (ladders, hamers en dergelijke) achter rond het gebouw.
Volg een voorwerp/archiefdocument,... op bij gebruik, bruikleen enz. en houd een goede standplaatsregistratie bij.
Stel een veiligheidsprogramma op op maat van je erfgoedinstelling en integreer het in de eigen diensten en die van de gemeente/stad.
Onderhoud de toegangen en de veiligheidssystemen van de omgeving. Houd ramen en deuren gesloten. Controleer het sleutelbeheer en houd bij wie toegang heeft tot het gebouw. Geef deze lijst door aan de politie.
Leid het personeel op om op de juiste manier te reageren op kwaadwillige bezoekers (zie calamiteitenplan). Informeer de lokale politie over de locatie van waardevolle voorwerpen (zie prioriteitenlijst calamiteitenplan).
Vraag raad bij de politie voor een goede bescherming tegen diefstal. Ze verleent gratis advies op maat van je erfgoedinstelling.

Laatst gewijzigd op 21/05/2019